كتاب «فرمان امام علی(ع) به مالك اشتر نخعی» تأليف جواد فاضل توسط انتشارات خانه فرهنگ و هنر گويا منتشر شده است.


به گزارش خبرنگار افتخاری خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا)، وقتی حضرت اميرالمؤمنين علی(ع)، مالك اشتر نخعی از ياران خود را به امارت مصر منصوب كرد، به او فرمانی در قالب يك نامه نوشت، اين نامه بی‌ترديد از مهمترين اسناد سياسی حقوق اسلامی و خصوصا شعبه شيعی آن است.

در اين نامه ويژگی‌های حكومت اسلامی، حاكم اسلامی، حقوق شهروندان، رابطه دولت با شهروند و … بيان شده است.

‌اين فرمانی است از بنده خدا، علی اميرالمؤمنين(ع) به «مالك‌بن‌حارث اشترنخعی» در پيمانی كه با او می‌نهد، هنگامی كه او را فرمانروايی مصر داد تا خراج آنجا را گرد آورد و با دشمنانش پيكار كند و كار مردمش را به صلاح آورد و شهرهايش را آباد سازد.

او را به ترس از خدا و برگزيدن طاعت او بر ديگر كارها و پيروی از هرچه در كتاب خود بدان فرمان داده، از واجبات و سنت‌هايی كه كس به سعادت نرسد مگر به پيروی از آن‌ها و به شقاوت نيفتد، مگر به انكار آن‌ها و ضايع گذاشتن آن‌ها.

بايد كه خدای سبحان را ياری كند به دل و دست و زبان خود، كه خدای جل اسمه، ياری‌ كردن هركس را كه ياری‌اش كند و عزيز داشتن هركس را كه عزيزش دارد بر عهده گرفته‌ است. او را فرمان می‌دهد كه زمام نفس خويش در برابر شهوت‌ها به دست گيرد و از سركشی‌هايش باز دارد، زيرا نفس همواره به بدی فرمان دهد، مگر آنكه خداوند رحمت آورد.

ای مالك، بدان كه تو را به بلادی فرستاده‌ام كه پيش از تو دولت‌ها ديده، برخی دادگر و برخی ستمگر و مردم در كارهای تو به همان چشم می‌نگرند كه تو در كارهای واليان پيش از خود می‌نگری و درباره تو همان گويند كه تو درباره آن‌ها می‌گويی و نيكوكاران را از آنچه خداوند درباره آنها بر زبان مردم جاری ساخته، توان شناخت.

بايد بهترين اندوخته‌ها در نزد تو، اندوخته كار نيك باشد. پس زمام هواهای نفس خويش فروگير و بر نفس خود، در آنچه برای او روا نيست، بخل بورز كه بخل ورزيدن بر نفس، انصاف دادن است در آنچه دوست دارد يا ناخوش می‌شمارد.

مهربانی به رعيت و دوست داشتن آن‌ها و لطف در حق ايشان را شعار دل خودساز. چونان حيوانی درنده مباش كه خوردنشان را غنيمت‌شماری، زيرا آنان دو گروهند يا هم‌كيشان تو يا همانندان تو در آفرينش هستند.

از آن‌ها خطاها سر خواهد زد و علت‌هايی عارضشان خواهد شد و به عمد يا خطا، لغزش‌هايی كنند. پس، از عفو و بخشايش خويش نصيبشان ده، همان‌گونه كه دوست داری كه خداوند نيز از عفو و بخشايش خود تو را نصيب دهد. زيرا تو برتر از آن‌ها هستی و آنكه تو را بر آن سرزمين ولايت داده، برتر از توست و خداوند برتر از كسی است كه تو را ولايت داده است. ساختن كارشان را از تو خواسته و تو را به آن‌ها آزموده است.

ای مالك، خود را برای جنگ با خدا بسيج مكن كه تو را در برابر خشم او توانی‌ نيست و از عفو و بخشايش او هرگز بی‌نياز نخواهی بود. هرگاه كسی را بخشودی، از كرده خود پشيمان مشو و هرگاه كسی را عقوبت كردی، از كرده خود شادمان مباش.

يادآور می‌شود، اين كتاب در قطع رحلی منتشر شده و در حال حاضر در آستانه تجديد چاپ است. قيمت قبلی اين كتاب 15 هزار تومان است.